Servatius (13 mei)Hij komt uit het oosten, was in de tweede helft van de vierde eeuw bisschop van Tongeren en op het eind van zijn leven bisschop van Maastricht, waar hij in 384 overleed. Maastricht bewaart zijn relieken in de Sint Servaasbasiliek.
In het oosten heette Servatius waarschijnlijk Sarbatios. Hij trad daar op tegen de ketterij van het Arianisme. Daarom wordt hij soms afgebeeld met een draak onder zijn voeten, het gebruikelijke symbool van een met succes bestreden ketterij.
Monster
We weten nauwelijks iets van zijn leven, maar de legende heeft deze leemte kleurrijk ingevuld. Als bisschop van Tongeren zou hij een pelgrimsreis naar Rome hebben gemaakt om bij het graf van Sint Petrus te bidden. Daar kreeg hij een verschijning van Petrus die hem een prachtige sleutel overhandigde. Dit was een symbool en bevestiging van zijn bisschoppelijke macht.
Ook tijdens zijn terugreis gebeurden wonderlijke dingen. Door dorst gekweld, stak Servatius zijn pelgrimsstaf in de grond. Meteen ontsprong er een bron en een engel gaf hem een drinkbeker. Zijn staf met ijzeren punt was ook een wapen. Onderweg werd hij aangevallen door een draak, maar hij stak het monster dood. Vermoeid en bezweet legde hij zich te rusten langs de weg in de blakerende zon. Een adelaar bood hem vervolgens schaduw en wuifde hem koelte toe.
Schatkamer
De schatkamer van de Sint Servaas te Maastricht bewaart verschillende attributen die van Servatius zouden zijn geweest, maar ze zijn van latere tijd. De belangrijkste zijn de sleutel en de bisschopsstaf. Met deze attributen wordt hij vaak afgebeeld. Als ijsheilige riepen en roepen mensen hem aan tegen schade van nachtvorst. Hij beschermt bovendien tegen koorts en veeziekten en is vanwege zijn sleutel de patroon van de slotenmakers.
Toon Brekelmans
Kerkhistoricus