Naamdagen 13 juni
HEILIGEN IN BEELD

Antonius van Padua (13 juni)
De Franciscaan Antonius van Padua was in zijn tijd beroemd door zijn preken. Hij werkte in Frankrijk en Italië en woonde alleen op het eind van zijn leven in Padua. Daar stierf hij, veertig jaar oud, op 13 juni 1231.

Prediking en bestrijding van ketters waren zijn voornaamste activiteiten. Al een jaar na zijn dood verklaarde de paus hem heilig en Pius XII verhief hem in 1946 tot kerkleraar met de eretitel 'evangelische leraar'.



Eerbiedige ezel
Antonius was een wonderdoener, maar het meest bekende wonderverhaal is legendarisch. De ketter Bonillo geloofde niet in de tegenwoordigheid van Christus in de eucharistie. Hij daagde Antonius uit om een proef te nemen op het stadplein in Rimini. Een ezel die drie dagen niet gevoederd was, kreeg een hoop haver en de heilige hostie voorgeschoteld. Het dier liet het voer links liggen en knielde voor het Allerheiligste neer. De ketter met zijn aanhang bekeerde zich. Deze wonderlijke scène wordt vaak op schilderijen afgebeeld.

Verloren zaken
Al in de dertiende eeuw was Antonius bij het volk geliefd als helper bij verloren zaken en zo is hij verder de geschiedenis ingegaan. Een oud liturgisch gezang hierover: "Jong en oud vragen en verkrijgen hun ledematen en verloren zaken terug." Bekender nog is het schietgebedje "Heilige Antonius, beste vrind, zorg dat ik ... weer vind." Zo had een jongen had zijn voet afgehakt, maar Antonius zette die vast. En hijzelf raakte ooit een belangrijk handschrift kwijt. Het bleek gestolen en de dief bracht het weer terug. Zo is Antonius, hoewel hij in diverse noodsituaties werd aangeroepen, vooral de patroon van verloren zaken geworden.
Volgens een ander verhaal kreeg Antonius een visioen van het kindje Jezus. Hij wordt dan ook vanaf de zeventiende eeuw vaak voorgesteld in het Franciscaanse habijt met een geopend boek in zijn handen, waarop Jezus is gezeten die zijn armpjes naar hem uitsteekt. Het boek verwijst naar zijn preken die bewaard zijn gebleven.

Toon Brekelmans
Kerkhistoricus